Atatürk’ün Basın Üzerine Fikirleri

Atatürk, Mustafa Kemal adı ile istibdat devrinin askeri okulunda gazete çıkarmaya heves eden ve buna daha o zamanlarda büyük önem veren bir öğrenci olduğunu söylerdi.


Atatürk’ün Basın Üzerine Fikirleri

Atatürk, Mustafa Kemal adı ile istibdat devrinin askeri okulunda gazete çıkarmaya heves eden ve buna daha o zamanlarda büyük önem veren bir öğrenci olduğunu söylerdi.




O, devrin gereği olarak hür fikirlerini, gizli de olsa, teksir ederek yazılan gazetelerde arkadaşlarına okutmaktan büyük fayda ümit etmiştir.

Hayata atıldığı zaman da,. İstanbul’da Minber gazetesini çıkarmaya teşebbüs ettiğini anlatırdı. Asker, kumandan ve cumhurbaşkanı iken ise, gazeteci arkadaşlarına verdiği değerin çok fazla olduğunu yakınında bulunanlar bilirler.

1930 yılında, yurt bilgisi konusunda öğretim görevimi yaparken, genellikle “hürriyet” kavramı üzerinde kitaplar okumakta idim. Atatürk için bu konular en cazip bir konuşma sahası idi. Bu husustaki kuramsal bilgileri ve o zamanki Basın Kanunu’ndan aldığım maddeleri, bir araya getirmiş ve dersimi vermek üzere hazırlamıştım. Atatürk, bu derlemeyi öğrenci için yararlı bulmakla beraber, bana “gazeteler” konusunda şöyle bir not yazdırdı:




Bu hususta bizce söylenecek sözler, şöyle hülasa edilebilir [özetlenebilir]: Matbuatın [basının], umumi hayatta ve Cumhuriyet’in terakkiyat [gelişmesi] ve tekamülatında (olgunlaşmasında] haiz olduğu vazifeler yüksektir. Matbuatın, tam ve vasi [yaygın] hürriyeti [özgürlüğü], hüsnü istimal etmesi [iyiye kullanması] hususu nazik olduğu kayda şayandır [değer]. Her türlü kanuni kayıtlardan [yasal sınırlamalardan] ewel, bir sahip-i kalem, ilme, ihtiyaca ve kendi siyasi telakkilerine [anlayışına] olduğu kadar, vatandaşların haklarına ve memleketin her türlü hususi telakkilerin fevkinde [üzerinde] olan yüksek menfaatlerine [çıkarlarına] de dikkat ve hürmet etmek manevi mecburiyetindedir. Bu mecburiyettir ki, umumi intizamı [genel düzeni] temin edebi lir. Maahaza, matbuat serbestisinden [basın özgürlüğünden] meydana gelecek fenalıkları ortadan kaldıracak müessir vasıta [sakıncaları giderecek araç]. yine binefsihi [bizzat] matbuat hürriyetidir.




. asla mazide [geçmişte] olduğu gibi, matbuat hürriyetini bağlayan bağlar değildir. Bilakis [tam tersine], matbuat hürriyetinden tevellüt edecek [doğacak] mahzurların izale vasıtası [sakıncaları giderecek araç]. yine binefsihi [bizzat] matbuat hürriyetidir.

Bu esas fikirler üzerinde Atatürk, daha pek çok açıklamalarda bulunup örnekler vermişti. O, gazetelerin kamuoyu üzerinde etkili olduğunu her vesile ile tekrar etmiştir. Kendisinin hastalık zamanında, okuyup yorulmasının doğru olmadığının doktorlar tarafından tavsiyesine zorlukla uyduğuna daima tanık oluyordum. Bundan dolayı gazeteleri hiç olmazsa görmek ve bazılarının özetlerini dinlemekten vazgeçmemişti. Atatürk Türkiye’de gazetelerin, demokratik bünyemizde vazife göreceğine inanmış bulunuyordu.




Afet İnan – Atatürk Hakkında Hatıralar ve Belgeler


0 Yorum

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Yazı Formatı Seçiniz
Basit Test
Bilgiyi kontrol etmek isteyen doğru ve yanlış cevaplı sorular dizisi
Anket
Karar vermek veya görüş belirlemek için oylama yapmak
Serbest Yazı
Yazılarınıza Görseller Bağlantılar Ekleyebilirsiniz
Liste
Klasik İnternet Listeleri
Video
Youtube, Vimeo veya Vine Kodları
Ses
Soundcloud veya Mixcloud İçerikleri
Görsel
Fotoğraf veya GIF
GIF
GIF Formatı