BÜYÜK NUTUK NEDİR?

Erkan Bozkurt Yazıları Atatürkçü Medya'da...


3989
372 Paylaşım, 3989 Beğeni

BÜYÜK NUTUK NEDİR?

Büyük Nutuk; Cumhuriyet Halk Fırkası II. Büyük Kongresi’nde, Ulu Önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk tarafından 15–20 Ekim 1927 tarihleri arasında okunan uzunca bir söylevdir.

Sunumu günlük beşer altışar saatlik oturumlarla altı günde tamamlanmış ve toplam 36 saat 31 dakika sürmüştür.

Büyük Nutuk’un kitap olarak ilk basımı ise 1927 yılında Osmanlıca olarak yapılmıştır. Yeni Türk harfleriyle ilk basımı ise 1934 yılında gerçekleşmiştir.

Büyük Nutuk Atatürk’ün Samsun’a çıkışıyla (19 Mayıs 1919) başlar ve 1927 yılında biter.

Ulu Önder Gazi Mustafa Kemal Atatürk bu nutkunda,

Türk Bağımsızlık Savaşı’nın ve Büyük Türk Devrimi’nin; yani bizzat öncüsü olduğu kurtuluş, kuruluş ve devrim’in destanını anlatır.

Okunduğu günden bu yana Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet Tarihi üzerinde çalışmalar yapan araştırıcıların hemen hemen tümünün başvurduğu ve sık sık atıf yaptığı bir eser olmuştur.

Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk, anlattığı olaylarda, ayrı bir cilt halinde de basılan yüzlerce belge kullanmıştır.

Olayların belgelere dayandırılarak anlatılması ve tarihin akışına yön veren kahramanın, tersine çevirdiği yazgıyı bizzat kendisinin anlatması Büyük Nutuk’u önemli ve müstesna kılar.

Bu yüzden araştırmacılar onu görmezden gelemezler ve Türk İstiklal ve Cumhuriyet Tarihinin anlatılmasında ana kaynak olarak kullanırlar.

Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk Büyük Nutuk’un sonunda yarattığı eseri gelecek nesillerin gençliğine emanet ettiğini “Gençliğe Sesleniş” i ile anlatır.

Nutuk’un son bölümü;

‘’ TÜRK GENÇLİĞİNE BIRAKTIĞIM KUTSAL EMANET

Saygıdeğer Efendiler, sizi günlerce işgal eden uzun ve teferruatlı nutkum, nihayet geçmişe karışmış bir devrin hikâyesidir. Bunda milletim için ve gelecekteki evlâtlarımız için dikkat ve uyanıklık sağlayabilecek bazı noktaları belirtebilmiş isem kendimi bahtiyar sayacağım.

Efendiler, bu nutkumla, millî varlığı sona ermiş sayılan büyük bir milletin, istiklâlini nasıl kazandığını, ilim ve tekniğin en son esaslarına dayanan millî ve çağdaş bir devleti nasıl kurduğunu anlatmaya çalıştım.

Bugün ulaştığımız sonuç, asırlardan beri çekilen millî felâketlerin yarattığı uyanıklığın eseri ve bu aziz vatanın her köşesini sulayan kanların bedelidir.

Bu sonucu, ‘Türk gençliğine emanet ediyorum.

Ey Türk gençliği!

Birinci vazifen, Türk istiklâlini, Türk Cumhuriyeti’ni, ilelebet muhafaza ve müdafaa etmektir.

Mevcudiyetinin ve istikbalinin yegâne temeli budur. Bu temel, senin en kıymetli hazinendir. İstikbalde dahi, seni bu hazineden mahrum etmek isteyecek dahilî ve harici bedhahların olacaktır.

Bir gün, istiklâl ve Cumhuriyet’i müdafaa mecburiyetine düşersen, vazifeye atılmak için, içinde bulunacağın vaziyetin imkân ve şerâitini düşünmeyeceksin!

Bu imkân ve şerâit, çok namüsait bir mahiyette tezahür edebilir. İstiklâl ve Cumhuriyetine kastedecek düşmanlar, bütün dünyada emsali görülmemiş bir galibiyetin mümessili olabilirler.

Cebren ve hile ile aziz vatanın bütün kaleleri zaptedilmiş, bütün tersanelerine girilmiş, bütün orduları dağıtılmış ve memleketin her köşesi bilfiil işgal edilmiş olabilir. Bütün bu şerâitten daha elîm ve daha vahim olmak üzere, memleketin dahilinde, iktidara sahip olanlar gaflet ve dalâlet ve hattâ hıyanet içinde bulunabilirler. Hattâ bu iktidar sahipleri, şahsî menfaatlerini, müstevlîlerin siyasi emelleriyle tevhid edebilirler. Millet, fakrü zaruret içinde harap ve bîtap düşmüş olabilir.

Ey Türk istikbalinin evlâdı!

İşte, bu ahval ve şerâit içinde dahi vazifen, Türk istiklâl ve Cumhuriyetini kurtarmaktır! Muhtaç olduğun kudret, damarlarındaki asil kanda mevcuttur!

-Gazi Mustafa Kemal Atatürk    ‘’

Bu ölümsüz eserin belki de en can alıcı ve en önemli kısmıdır..

Yurdun büyük meşakkatlerle düşman istilasından kurtarılmasını ve şaşırtıcı bir hızla gerçekleştirilen büyük siyasal, toplumsal ve kültürel devrimleri anlatan Atatürk, Nutku’nun sonunda yurt bağımsızlığının ve devrimlerin koruyucusu ve geliştiricisi olarak Türk Gençliğini işaret etmiştir.

Kuşkusuz, bu görevin gelecek nesillerin genç beyinlerine yükümlendirilmesi, O’nun Türk Gençliğinin ruhuna ve dinamizmine olan güvenini göstermektedir.

Hasan Ali Yücel, Büyük Nutuk’u; “Çağdaş Türkiye’nin kuruluş tarihi” olarak tanımlar.

Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün bu ölümsüz eseri yurdun hangi zorluklara rağmen kurtarıldığını ve çağdaş bir yapıya kavuşması için gösterilen çabaları anlatır.

Ancak, Büyük Nutuk’u sadece ulusal kurtuluşun ve kuruluşun değil aynı zamanda istikbalinde eseri olarak tanımlamanın daha doğru olacağı kanısındayız.

Nitekim Büyük Nutuk’un ortaya tam anlamıyla bir doktrin koymadığı ve bütünsel anlamda doktriner bir eser olmadığı söylenebilir, ancak içerisinde geleceğe dair birçok iletiyi barındırdığı da gözden kaçmamalıdır.

Bu yüzden olsa gerek Büyük Nutuk’u “Batılılaşan Türk Edebiyatı’nın en önemli, en başarılı kitabı” olarak anlatan Necati Cumalı, onun için “ölümsüz bir kitap” demiştir.

Cumhuriyet Halk Fırkası II. Büyük Kongresi’nin 15 Ekim 1927’de toplandığı belirtilmişti.

Bu kongre esasında Cumhuriyet Halk Fırkası tarafından toplanan ilk Fırka kongresidir. Ancak I. Kongre olarak Sivas Kongresi kabul edilmiştir.

Bu, Cumhuriyet Halk Fırkası’nın Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti ve Ulusal Kurtuluş Savaşı’na verdiği öneme yapılan bir vurgu olmalıdır.

Tarihi anlamda da Cumhuriyet Halk Fırkası kökeninin, ARMHC den geldiğini düşünmek yanlış olmasa gerektir.

Kongre 15 Ekim sabahı saat: 10.00 da Fırka Umumi Reisi (Parti Genel Başkanı) Gazi Mustafa Kemal’in açış konuşmasıyla başlamıştır.

Gazi Mustafa Kemal Atatürk, açılış konuşmasında; ilk kongrenin Sivas’ta toplandığını belirttikten sonra, isimleri farklı olsa bile fırkanın temelinin o kongrede atıldığını beyan etmiştir.

Bunun ardından “İstikbele aid tedabir hakkında müdavele-i efkâra başlamadan evvel maziye aid vakai ve hadisat hakkında maruzatta bulunmak ve senelerden beri devam eden ef’al ve icraatımızın milletimize hesabını vermek vazifem olduğu kanaatindeyim’’ demiştir.

Buradan anlaşılıyor ki Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk, söylevinde, milletin huzurunda icraatlarını ve eserini anlatacaktır.

Kongre ikinci ve üçüncü başkanlarının ve encümenlerin seçiminden sonra Kongre Başkanı İsmet Paşa’nın takdimiyle kürsüye çıkan Gazi Mustafa Kemal Büyük Nutkunu sunmaya başlar.

Salonda konuk olarak bulunan ABD Büyükelçisi C. Grew o günü şöyle anlatır:

“Başlangıçta sesi çok zayıf çıkıyordu, fakat giderek güçlendi, ince fakat çok müzikal bir sesi var; iyi okuyor. Vesikaları sıra geldiğinde Ruşen Eşref Bey’e verip okutuyordu. Sık sık alkışlar yükselmekteydi.”

Kongre dokuz gün devam ederek 23 Ekim 1927’de sona ermiştir.

Büyük Nutuk’un takdimi ilk altı gündedir.

Açıkça şu belirtilmelidir ki;

Cumhuriyet Halk Fırkası II. Büyük Kongresi denildiği zaman akıllara Atatürk’ün Büyük Nutkunun gelmesi olağandır.

Kongrenin tarihi değerini zirveye çıkaran ve ona müstesna bir ehemmiyet kazandıran bu nutuktur.

İşte bu Büyük Nutuk, gerek ülkemizde, gerekse yurt dışında büyük bir ilgiyle karşılanmıştır.

Gazeteler günlerce manşetlerini Nutuk’a ayırmış, aydınlar Nutuk’u çeşitli yönleriyle inceleyen yazılar kaleme almıştır.

Avrupa basınında da yoğun bir ilgiyle karşılanmış ve çeşitli yabancı gazetelerde Mustafa Kemal ve Türkiye’si hakkında övücü yazılar yayınlanmıştır.

Eleştiriler ve tepkilerde mevcuttur. Tüm bunlara ilerleyen bölümlerde değinilecektir.

Sonuç olarak Büyük Nutuk Yusuf Akçura’nın da belirttiği gibi “Türkiye Cumhuriyeti tarihinin asli menbalarındandır” Ayrıca bağımsızlık savaşı veren tüm ulusların üzerinde etkili olacak bir “bağımsızlık bildirgesi”dir, Kemalizm’in başeseridir…

Erkan Bozkurt Yazıları Atatürkçü Medya’da…


Erkan Bozkurt
Araştırmacı Yazar

0 Yorum

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Sizin Tepkiniz Nedir?

hate hate
0
hate
confused confused
0
confused
fail fail
0
fail
fun fun
0
fun
geeky geeky
0
geeky
love love
1
love
lol lol
0
lol
omg omg
0
omg
win win
0
win

BÜYÜK NUTUK NEDİR?

Yazı Formatı Seçiniz
Kişisel Test
Kişiliğe dair bir şey ortaya çıkarmayı amaçlayan sorular dizisi
Basit Test
Bilgiyi kontrol etmek isteyen doğru ve yanlış cevaplı sorular dizisi
Anket
Karar vermek veya görüş belirlemek için oylama yapmak
Serbest Yazı
Yazılarınıza Görseller Bağlantılar Ekleyebilirsiniz
Liste
Klasik İnternet Listeleri
Geri Sayım Listesi
Klasik İnternet Geri Sayım Listeleri
Açık Liste
Kendi öğenizi gönderin ve en iyi sunum için oy verin
Oylanabilir Liste
En iyi liste öğesine karar vermek için yukarı veya aşağı basın
Fotoyla Anlatım
Kendi resimlerinizi yükleyin ve birşeyler anlatın
Video
Youtube, Vimeo veya Vine Kodları
Ses
Soundcloud veya Mixcloud İçerikleri
Görsel
Fotoğraf veya GIF
GIF
GIF Formatı